Kalp krizini düşündüren belirtiler, göğüs ağrısının diğer nedenleri ve 112'yi aramanız gereken durumlar.
Göğüs ağrısı, acile en sık başvuru nedenlerinden biridir ve her göğüs ağrısı kalp krizi değildir. Ancak kalp krizi, ilk saatlerde tedavi edildiğinde kalp kasının büyük bölümü kurtarılabilen bir durum olduğu için belirtileri tanımak hayat kurtarır.
Kalp krizini düşündüren belirtiler
- Göğüs ortasında baskı, sıkışma veya ağırlık hissi; genellikle 15 – 20 dakikadan uzun sürer
- Ağrının sol kola, omuza, çeneye, boyuna veya sırta yayılması
- Soğuk terleme, bulantı, nefes darlığı, baş dönmesi
- Dinlenmekle geçmeyen veya eforla artan ağrı
Kadınlarda, yaşlılarda ve diyabetlilerde belirtiler tipik olmayabilir: yalnızca nefes darlığı, olağandışı yorgunluk, üst karın ağrısı veya bulantı kalp krizinin habercisi olabilir.
Göğüs ağrısının diğer nedenleri
Mide reflüsü (yanma, ekşime), kaburga ve göğüs kası gerginliği (hareketle veya dokunmayla artan, bir noktaya yerleşik ağrı), panik atak (çarpıntı, titreme, nefes alamama hissi), zatürre ve plörezi (derin nefeste artan ağrı) göğüs ağrısı yapabilir. Ani, yırtılır tarzda sırta vuran ağrı ya da nefes darlığıyla birlikte ani başlayan ağrı ise aort damarı ve akciğer damarı sorunlarını düşündürür; bunlar da acil durumlardır.
Ne yapmalı?
- Ağrı 10 – 15 dakikadan uzun sürüyorsa 112'yi arayın. Kendi aracınızla gitmeye çalışmayın; ambulans yolda tedaviyi başlatır.
- Yalın ve rahat bir pozisyonda oturun, sıkan giysileri gevşetin.
- 112 sizi yönlendirirse ve aspirin alerjiniz ya da kanama riskiniz yoksa bir aspirin tableti çiğneyerek alın.
- Acil servise ulaştığınızda ilaçlarınızı ve önceki kalp raporlarınızı gösterin.
Kapıdan balona 60 dakika
Hastanemizde göğüs ağrısı ile gelen hasta kapıda karşılanır, EKG'si ilk 10 dakikada çekilir ve gerekirse anjiyografi laboratuvarı 7/24 hazır ekiple açılır. Hedefimiz, kapıdan tıkalı damarın açılmasına kadar geçen süreyi 60 dakikanın altında tutmaktır.
Yineleyen veya efor sırasında gelen ağrılarınız varsa acil durum beklemeden kardiyoloji randevusu alın. Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve tanı yerine geçmez.
Kalp sağlığınızı korumak için günlük alışkanlıklar
Kalp krizi riskinin büyük bölümü değiştirilebilir faktörlere bağlıdır: sigara, yüksek tansiyon, yüksek kolesterol, diyabet, hareketsizlik ve obezite. Haftada en az 150 dakika tempolu yürüyüş, sebze ve balık ağırlıklı beslenme, tuzun azaltılması ve düzenli uyku kalp-damar riskini belirgin biçimde düşürür. Kırk yaşından sonra yılda bir kez tansiyon, kolesterol ve şeker kontrolü yaptırın; ailesinde erken yaşta kalp hastalığı olanlar daha erken yaşta kardiyoloji değerlendirmesi almalıdır.
Unutmayın: belirtiler geçse bile bir kez yaşanmış göğüs ağrısı mutlaka bir hekim tarafından değerlendirilmelidir. Bazı kalp krizleri sessizdir ve ağrı geçtikten sonra EKG ve kan testi ile ancak tanınabilir. Randevuyu ertelemek yerine bir kardiyoloji muayenesi, geç kalmış bir acil başvurusundan çok daha ucuz ve güvenlidir.